Wielu inwestorów zastanawia się, czym się różni dachówka holenderka płaska od esówki. Obie mają wspólny rodowód, ale tworzą nieco inny wzór na połaci dachowej. Mogą być ceramiczne lub cementowe oraz w różnych kolorach. Sprawdź, w którą warto zainwestować.
Czy dachówki holenderka płaska i esówka są takie same?
Holenderka płaska i esówka należą do tej samej rodziny dachówek. Mają wspólny rodowód, ale nie są takie same. Esówka, nazywana też holenderką, to starsza wersja, używana w budownictwie od około 500 lat. Holenderka płaska kontynuuje jej tradycję, bo jest jej współczesną, bardziej płaską odmianą w nowoczesnym wydaniu.
Zarówno esówka, jak i holenderka płaska są często stosowane do krycia współczesnych dachów w różnych stylach. To bowiem ponadczasowe, klasyczne modele. Esówka jest też często wykorzystywana do renowacji historycznych budynków. Obie dachówki tworzą elegancki wzór na połaci, lecz nieco inny. Wielu inwestorów zadaje sobie pytanie, którą lepiej wybrać: esówkę (holenderkę) czy holenderkę płaską.
Aby podjąć decyzję, warto poznać ich różnice na przykładach dachówek marki swissporTON. Esówką jest np. dachówka cementowa GÖTEBORG
Jaki jest rodowód esówki i holenderki płaskiej?
Dachówka esówka stosowana jest w budownictwie od XV wieku. Najpierw pojawiła się we Flandrii – obecnie to region na pograniczu Holandii, Belgii i Francji. W XV wieku Flandria była jednym z najbogatszych i najbardziej zaludnionych zakątków Europy. Mieszkających tam kupców i tkaczy stać było na krycie swoich domów dachówką, która wówczas należała do luksusowych materiałów budowlanych. W regionie Flandrii wykształcił się jej charakterystyczny rodzaj, który nazwano esówką. Flandryjskie realizacje przez wieki zachwycały mieszkańców Polski. Jednak kojarzyły się nie tyle z Flandrią, co z Holandią. Dlatego przyjęła się nazwa holenderka, której do dziś używa się zamiennie z esówką.
Holenderka płaska to współczesna wersja klasycznej holenderki, czyli esówki. Ze względu na to, że esówka bardziej nawiązuje do historii, doskonale sprawdza się do krycia dachów budynków zabytkowych w różnych stylach architektonicznych. Holenderka płaska to doskonały wybór na współczesne domy. Cieszy się dużą popularnością.
Czym wizualnie różnią się esówka i holenderka płaska?
Esówka (holenderka) tworzy na połaci wzór przypominający fale morza w pogodny dzień, ale o dynamicznej, dość głębokiej strukturze. Gdy na dach pokryty esówką padają promienie słońca, powstaje charakterystyczna gra światłocienia, która zawsze jest inna, w zależności od kąta padania i intensywności światła, a także pory dnia oraz roku. Daje to wspaniały efekt wizualny, który sprawia, że dach staje się dynamiczną dekoracją budynku. Przekrój dachówki esówki przypomina literę S (stąd właśnie nazwa esówka).
Holenderka płaska także ma charakterystyczny przekrój w kształcie litery S, ale jest bardziej plaska. Wzór, który tworzy na połaci, ma mniej wyrazistą strukturę. W efekcie holenderka płaska tworzy na dachu strukturę bardziej subtelną niż esówka. Delikatniejszy jest również efekt światłocienia. Profil holenderki, zarówno płaskiej, jak i esówki umożliwia naturalną wentylację dachu. Dachówki holenderki zapewniają wysoką szczelność dachu oraz bezpieczeństwo domu.
Z jakich materiałów produkuje się esówkę i holenderkę płaską?
Przez kilka wieków esówka (holenderka) była wytwarzana ręcznie tylko z ceramiki, ale obecnie produkowana jest w fabrykach także z betonu. Przykładem esówki cementowej jest GÖTEBORG. Powstaje z surowców naturalnych takich jak:
- Cement portlandzki;
- Piasek kwarcowy;
- Woda;
- Barwniki na bazie tlenków żelaza.
Holenderki płaskie też produkowane są z ceramiki oraz betonu. Popularne są zwłaszcza modele ceramiczne jak TITANIA oraz BALANCE. Surowce używane do ich produkcji to:
- Glina o niewielkim uziarnieniu;
- Piasek kwarcowy;
- Węglan baru;
- Woda;
- Barwniki.
Zarówno dachówki ceramiczne, jak i dachówki betonowe to materiały pokryciowe bardzo odporne i o długiej żywotności. Dachówka holenderka ma długą żywotność sięgającą nawet 100 lat. W przypadku marki swissporTON gwarancja na dachówki ceramiczne wynosi 50 lat, a cementowe – 30 lat. Warto wiedzieć, że modele cementowe są tańsze od ceramicznych (ich produkcja jest mniej energochłonna). Ponadto holenderka jest cięższym materiałem pokryciowym wymagającym solidniejszej konstrukcji dachu. Dachówki holenderki oferują wysoką odporność na mróz i działania atmosferyczne.
Do jakich budynków pasują esówki i holenderki płaskie?
Esówki tworzą na dachu wyrazisty, falujący wzór, który pasuje do budynków w stylach tradycyjnym, klasycznym, rustykalnym. Bardzo często esówki wykorzystuje się do renowacji dachów obiektów zabytkowych – od małych domów, poprzez kamienice, dwory i pałace, po ratusze, spichlerze i świątynie.
Holenderki płaskie to modele klasyczne, bardzo popularne, komponujące się z budynkami w różnych stylach, od tradycyjnych po nowoczesne. Często sugerowane są przez biura architektoniczne w gotowych projektach domów. Holenderki płaskie kształtami i wymiarami nawiązują do esówek, ale jednocześnie mają sznyt nowoczesności. Zapotrzebowanie na dachówki na m2 dachu z holenderki płaskiej wynosi przeciętnie 9-13 szt.
Zarówno esówka, jak i holenderka płaska to dobry wybór dla osób ceniących ponadczasowe, eleganckie rozwiązania, które nie wychodzą z mody. Układać je można na różnych rodzajach dachów: jednospadowych, dwuspadowych, wielospadowych, mansardowych.
Jaki kąt nachylenia połaci jest dobry pod esówkę i holenderkę płaską?
Wszystkie modele esówek i holenderek płaskich, zanim trafią do sprzedaży, przechodzą badania laboratoryjne. Ustalany jest w nich między innymi kąt nachylenia połaci dachowych, na których mogą być układane. Dlatego zawsze trzeba to sprawdzać np. w katalogach, bo dopuszczalne kąty są różne dla poszczególnych modeli, zarówno esówek, jak i holenderek płaskich.
Przykładowo, wszystkie esówki i holenderki płaskie marki swissporTON układać można od kąta 10 stopni. Jednak trzeba pamiętać, aby do kąta nachylenia połaci dostosować rodzaj warstwy wstępnego krycia, którą może być membrana dachowa lub szalunek (z desek albo płyt budowlanych). Czasem minimalne nachylenie dachu dla obu modeli wynosi 16 stopni, np. BALANCE i TITANIA, ale jeśli zastosuje się odpowiednią membranę.
Oto przykłady dla esówki i holenderki płaskiej:
Pełne deskowanie/szalunek, podkład w postaci membrany wstępnego krycia (model proBLACK+ swissporTON), układanej na zakład szerokości 15 cm (trzeba zastosować zabudowę kontrłat), zalecane, jeśli dach ma kąt:
- Powyżej 10 stopni - ceramiczne holenderki płaskie BALANCE i TITANIA oraz cementowa esówka GÖTEBORG.
Pełne deskowanie (szalunek), podkład w postaci membrany wstępnego krycia (tylko model proBLACK+ swissporTON), układanej na zakład szerokości 15 cm (trzeba zastosować uszczelnienie kontrłat i zakłady membrany klejone), zalecane, jeśli dach ma kąt:
- Powyżej 12 stopni - ceramiczne holenderki płaskie BALANCE i TITANIA;
- Powyżej 14 stopni - cementowa esówka GÖTEBORG.
Pełne deskowanie/szalunek, podkład w postaci membrany wstępnego krycia (większość modeli swissporTON – oprócz uniBLACK i solidBLACK), układanej na zakład szerokości 15 cm (trzeba zastosować uszczelnienie kontrłat i zakłady membrany klejone), zalecane, jeśli dach ma kąt:
- Powyżej 14 stopni - ceramiczne holenderki płaskie BALANCE i TITANIA;
- Powyżej 16 stopni - cementowa esówka GÖTEBORG.
Podkład w postaci membrany wstępnego krycia (większość modeli swissporTON – oprócz uniBLACK), układanej na zakład szerokości 15 cm, zalecanej, jeśli dach ma kąt:
- Powyżej 16 stopni - ceramiczne holenderki płaskie BALANCE i TITANIA;
- Powyżej 18 stopni - cementowa esówka GÖTEBORG.
Podkład w postaci membrany wstępnego krycia (dowolny model swissporTON), układanej na zakład szerokości 15 cm, zalecanej, jeśli dach ma kąt:
- Powyżej 22 stopni - ceramiczne holenderki płaskie BALANCE i TITANIA;
- Powyżej 25 stopni - cementowa esówka GÖTEBORG.
Jaka jest szerokość krycia dla esówki i holenderki płaskiej?
Esówki oraz holenderki płaskie wyróżnia duży zakres rozstawu łat, co ułatwia pracę dekarzy oraz przekłada się na oszczędność materiałów. Ten parametr jest jednak indywidualny i trzeba go sprawdzać np. w opisach poszczególnych modeli czy „Podręczniku dekarza” marki swissporTON.
Przykładowo, zakres rozstawu łat cementowej esówki GÖTEBORG wynosi 310-345 mm. Dla ceramicznych holenderek płaskich BALANCE to 406-431 mm, a TITANIA od 380 do 420 mm. Nowoczesne modele dachówek holenderek są wyposażone w zamki zwiększające szczelność.
Czy esówka i holenderka płaska różnią się kolorami?
Dla esówek i holenderek płaskich nie jest zarezerwowana jakaś specjalna kolorystyka.
Ich barwy różnią się jednak w zależności od modeli. Klasyczna paleta to odcienie czerwieni oraz miedzi, które znakomicie pasują do tradycyjnego i historycznego budownictwa. Przykładowo, cementowa esówka GÖTEBORG dostępna jest w kolorze czerwonym. Ceramiczne holenderki płaskie BALANCE i TITANIA można wybrać w kolorze miedzi, a BALANCE – także czerwieni naturalnej.
Zarówno esówki, jak i holenderki płaskie mają także inne odcienie, które można dopasować do budynków w różnych stylach. Cementowa esówka GÖTEBORG dostępna jest w barwach: brązowej, grafitowej, mokka, czarnej. Ceramiczne holenderki płaskie BALANCE w wersjach: ciemnobrązowej, czarnej, w kolorze łupka, a TITANIA – antracytowej, brązowej, czarnej, kasztanowej, w kolorze łupka.
Ponadto zarówno esówki, jak i holenderki płaskie mogą być wykończone powłokami, które mają wpływ na estetykę oraz zapobiegają powstaniu zabrudzeń. W przypadku cementowej esówki GÖTEBORG to powłoki Monolit (matowa) i Duratop PRO (błyszcząca), a ceramicznych holenderek płaskich BALANCE i TITANIA – angoba (matowa) i glazura (mniej błyszcząca). BALANCE można też mieć z glazurą ICON (bardziej błyszczącą).
Jeśli poznasz różnice pomiędzy esówką a holenderką płaską, łatwiej znajdziesz ofertę dla siebie i trafniej dokonasz wyboru na pokolenia. Oba rodzaje dachówek są bardzo trwałe, odporne na warunki atmosferyczne, ponadczasowo modne oraz w wielu kolorach i z różnymi powłokami.
Esówka (stosowana w budownictwie od wieków) tworzy na powierzchni dachu strukturę głębszych fali, a holenderka płaska (nowoczesna wersja esówki) – płytszych. Efekty wizualne są nieco inne, ale pokrycie dachowe z nich to klasyk. Zawsze ma elegancki wygląd i ponadczasowy design.
