Dachy mają różne kąty nachylenia oraz kształty. Nie na każdym sprawdzą się dachówki płaskie, karpiówki czy marsylki. Wyjaśniamy, jak dopasować dachówkę do rodzaju dachu na przykładzie modeli swissporTON.
Dachówki ceramiczne oraz dachówki cementowe to pokrycia eleganckie, prestiżowe, zapewniające wieloletnią trwałość. Dobierając dachówkę na dach swojego domu, w pierwszej kolejności zwraca się uwagę na jej wygląd, kolor, kształt, wykończenie powierzchni. Jednak najlepiej zacząć wybór dachówki od sprawdzenia, na jaki kąt dachu się nadaje, a także czy będzie pasowała do stopnia skomplikowania kształtu więźby. O czym warto pamiętać, objaśniamy na przykładzie dachówek ceramicznych i cementowych marki swissporTON.
Jaki kąt dachu dla dachówki?
Każdy model dachówki ma indywidualny zakres kąta nachylenia połaci, na której może być montowany. Określa się go na podstawie profesjonalnych badań szczelności pokrycia dachowego w specjalnych komorach, które naśladują warunki atmosferyczne (jak deszcz oraz wiatr).
Parametr ten znajduje się w danych technicznych wszystkich dachówek. Jest bardzo istotny i koniecznie trzeba brać go pod uwagę wykonując pokrycie dachu ceramiczne lub cementowe. Jeśli kąty nachylenia dachu nie odpowiadają podanym zakresom dachówek, grozi to nieszczelnością pokrycia oraz utratą gwarancji.
Rekomendowane kąty nachylenia różnią się w zależności od producenta dachówki oraz poszczególnych modeli. W przypadku dachówek swissporTON wybór jest bardzo duży, bo wszystkie mają wyjątkowo szerokie indywidualne zakresy kąta nachylenia – od 10 do 90 stopni (w zależności od rodzaju warstwy wstępnego krycia). Należą do nich:
- Dachówki ceramiczne – BALANCE, HORTOBÁGY, KLASSIK Lenti, KODA, NOMINA, RAPIDO, SIMPLA, TITANIA
Dlaczego jest ważny kąt nachylenia dachu?
Kąt nachylenia powstaje pomiędzy połacią dachu a poziomem konstrukcji więźby. Ma ogromny wpływ na formę dachu, dobór pokrycia dachowego, a także wysokości skosów i sufitów w pomieszczeniach. Tworzy spadek, który im jest większy, tym szybciej z dachu odprowadzane są deszcz, śnieg, szron i inne opady.
Jeśli kąt nachylenia połaci jest niewielki, rosną wymagania co do szczelności oraz montażu pokrycia dachowego. Z kolei im jest on większy, tym lepsze mocowania musi mieć pokrycie dachu. W niektórych regionach ten parametr jest regulowany przepisami w Miejscowych Planach Zagospodarowania Przestrzennego. Dlatego nie wszędzie można zbudować dom z dachem o dowolnym kącie nachylenia. Przykładowo, na terenach górskich tradycyjnie buduje się domy z dachami stromymi, aby hałdy śniegu mogły się z nich łatwiej zsuwać i nie obciążać konstrukcji swoim ciężarem.
Kąt nachylenia podawany jest w dwóch wartościach: procentach lub stopniach. Rozróżnia się cztery rodzaje dachów pod kątem ich spadku:
- Dachy płaskie - mają kąt nachylenia od 3 do 6 stopni;
- Dachy o niskim kącie nachylenia – od 6 do 12 stopni;
- Dachy umiarkowanie strome – od 13 do 45 stopni;
- Dachy strome – powyżej 45 stopni.
Stosowany jest też podział inny, według którego wszystkie dachy do 10 stopni są płaskimi, a powyżej tej wartości – stromymi.
Kąty nachylenia blisko 90 stopni dotyczą elewacji budynku. Pokrycia, w tym dachówki ceramiczne i dachówki cementowe (betonowe), wykorzystywane są także do ich wykańczania, zamiast np. tynku czy szalówki.
Dlaczego ważny jest rodzaj warstwy wstępnego krycia pod dachówkami?
Minimalne dopuszczalne kąty nachylenia połaci dachu dla wszystkich dachówek swissporTON wynoszą 10 stopni. Jednak nie oznacza to, że można nimi pokryć każdą połać o takim nachyleniu. Bardzo istotna jest bowiem także warstwa wstępnego krycia, którą wykonuje się pod pokryciem. Przede wszystkim, jeśli kąt nachylenia jest mały, pod pokryciem powinno być deskowanie.
Wymagania dotyczące doboru warstw wstępnego krycia do różnych dachówek warto prześledzić na przykładach z oferty swissporTON:
Podkład w postaci membrany wstępnego krycia (dowolny model swissporTON) układanej na zakład szerokości 15 cm:
- Dach o kącie powyżej 22 stopni – dachówki ceramiczne BALANCE i TITANIA;
- Dach o kącie powyżej 24 stopni – dachówka ceramiczna KLASSIK LENTI;
- Dach o kącie powyżej 25 stopni – dachówki ceramiczne KODA, NOMINA, RAPIDO, SIMPLA oraz dachówki cementowe BREMA, GÖTEBORG, KAPSTADT, KIOTO.
Podkład w postaci membrany wstępnego krycia (większość modeli swissporTON – oprócz uniBLACK) układanej na zakład szerokości 15 cm:
- Dach o kącie powyżej 16 stopni – dachówki ceramiczne BALANCE i TITANIA;
- Dach o kącie powyżej 18 stopni – dachówki ceramiczne KODA, NOMINA, RAPIDO, SIMPLA oraz dachówki cementowe (betonowe), BREMA, GÖTEBORG, KAPSTADT, KIOTO;
- Dach o kącie powyżej 24 stopni – dachówka ceramiczna KLASSIK LENTI.
Pełne deskowanie/szalunek, podkład w postaci membrany wstępnego krycia (większość modeli swissporTON – oprócz uniBLACK i solidBLACK) układanej na zakład szerokości 15 cm (trzeba zastosować uszczelnienie kontrłat i zakłady membrany klejone):
- Dach o kącie powyżej 14 stopni – dachówki ceramiczne BALANCE i TITANIA;
- Dach o kącie powyżej 16 stopni – dachówki ceramiczne KODA, NOMINA, RAPIDO, SIMPLA oraz dachówki cementowe (betonowe), BREMA, GÖTEBORG, KAPSTADT, KIOTO;
- Dach o kącie powyżej 22 stopni – dachówka ceramiczna KLASSIK LENTI.
Pełne deskowanie/szalunek, podkład w postaci membrany wstępnego krycia (tylko model proBLACK+ swissporTON) układanej na zakład szerokości 15 cm (trzeba zastosować zabudowę kontrłat):
- Dach o kącie powyżej 10 stopni – wszystkie modele dachówek ceramicznych i cementowych swissporTON.
Jaką dachówkę wybrać w zależności do kształtu dachu?
Nie tylko kąt nachylenia dachu ma kluczowe znaczenie przy wyborze idealnej dachówki. Istotne jest też, aby pasowała ona do stopnia skomplikowania połaci. Ze względu na kształt rodzaje dachów są następujące:
- Dachy proste – dach jednospadowy, dwuspadowy, płaski;
- Dachy skomplikowane – np. dach mansardowy, naczółkowy, półszczytowy, uskokowy, wielospadowy oraz z oknami dachowymi i ozdobnikami, jak wole oka, lukarny i wieżyczki.
Teoretycznie każdy dach (oprócz płaskiego) pokryć można dowolnym modelem dachówki. Jednak nie zawsze jest to ekonomiczne i atrakcyjne wizualnie. Przykładowo, jeśli dach ma skomplikowany kształt, duże formaty trzeba częściej przycinać niż małe, co zwiększa koszt pokrycia dachowego. Na dachy proste najlepsze są dachówki o większych formatach, jak ceramiczne BALANCE (323x502 mm), KODA (325x515 mm), RAPIDO (325x502 mm), TITANIA (325x515 mm).
Zarówno na dachy proste, jak też bardziej rozbudowane, np. wielospadowe, polecane są dachówki o nieco mniejszych formatach, np. ceramiczne SIMPLA (298x500 mm) oraz NOMINA (325x502 mm), a także cementowe BREMA, GÖTEBORG, KAPSTADT, KIOTO (334x420 mm). Na konstrukcjach skomplikowanych sprawdzą się małoformatowe dachówki karpiówki KLASSIK LENTI.
Dachówka płaska czy klasyczna fala?
Każdy model dachówki ma inny wygląd. Nie należy się sugerować tylko kolorem dachówki! Niektóre, jak esówki, marsylki, mnich-mniszka i karpiówki, inspirowane są kształtami dachówek sprzed wieków. Nowe modele często są płaskie. Należy pamiętać, że wybór takiego a nie innego wzoru determinuje nie tylko wygląd oraz kwestia estetyki i stylu domu. Dopasowuje się je również do kształtu i powierzchni dachu. Dlatego decyzję trzeba przemyśleć oraz skonsultować ze specjalistami, np. architektem lub dekarzem.
Jaka dachówka na różne rodzaje dachu:
- Dachówki holenderki płaskie - to nowoczesne wersje klasycznej dachówki holenderskiej, która stosowana jest od XV wieku. Prezentują się elegancko np. na dachach dwuspadowych i wielospadowych. Holenderki płaskie to np. BALANCE i TITANIA. Te dachówki ceramiczne charakteryzują się uniwersalnym zastosowaniem;
- Dachówki esówki - ich nazwa pochodzi od charakterystycznego kształtu (poprzecznego przekroju w kształcie litery S). Takie dachówki znakomicie wyglądają na dachach prostych i nieco bardziej skomplikowanych budynków o tradycyjnych i klasycznych bryłach. Esówką jest np. cementowa GÖTEBORG;
- Dachówki karpiówki – stosowane są od wieków. Karpiówki łatwo rozpoznać, gdyż są w kształcie rybiej łuski (często układa się je w koronkę). Mają niewielki format, nadają się do krycia dachów nawet najbardziej skomplikowanych. Karpiówka w ofercie swissporTON to ceramiczna KLASSIK LENTI;
- Dachówki marsylki – inspirowane są XIX-wiecznymi wzorami o charakterystycznych dwóch żłobkach. Łączą tradycję z uniwersalnością. Ich lekko zaokrąglone kształty łatwo dopasowują się do różnych kątów nachylenia i typu dachu. Marsylką jest np. RAPIDO wykonana z ceramiki;
- Dachówki mnich i mniszka – należą do najstarszych typów dachówki (były znane w starożytnym Rzymie). Ich powierzchnia ma charakterystyczne wysokie wyprofilowania, które wyróżniają się dużą zdolnością do odprowadzania wody opadowej. Ponadto wentylują i chłodzą dach. Model tego typu to cementowa BREMA;
- Dachówki płaskie – ich powierzchnia jest bez fal. Tworzą elegancki, płaski wzór znakomicie wyglądający zwłaszcza na połaciach prostych, na dużej powierzchni dachu, bez ozdobników, o nowoczesnym designie. Dachówki płaskie to ceramiczne KODA i SIMPLA, a także cementowa KAPSTADT.
Kto doradzi w wyborze idealnej dachówki?
Nie zawsze projekt domu uwzględnia konkretny model dachówki. Wybór dachówki, tak aby była idealnie dopasowana do kąta nachylenia oraz kształtów dachu, nie jest prosty. W przypadku modeli marki swissporTON jest to ułatwione, dzięki wsparciu ekspertów. Dobrze je znają dekarze – warto zasięgnąć ich opinii.
Fachowcy dostępni są również w punktach sprzedaży. Polecą konkretne modele dachówki, które warto wziąć pod uwagę ze względu na różne kształty dachu, a także podadzą orientacyjne koszty robocizny pokrycia dachowego. Zaprezentują też np. dachówki o wyraźnym połysku, dachówki zakładkowe, z różnych materiałów, odporne na uszkodzenia mechaniczne. Wyjaśnią niuanse kolorystyki, odległości łat oraz jakie cechy mają dachówka angoba i dachówka glazura, rolę zamków na pokrycie oraz jaka jest trwałość dachówki.
Zwróć uwagę, że w wybranych punktach sprzedaży swissporTON dostępne są infokioski. Dzięki nim można własnoręcznie (i bezpłatnie) przygotować trójwymiarowe wizualizacje dachu z różnymi dachówkami, a nawet upewnić się czy będą pasowały do elewacji oraz stolarki.
